Indexcijfer berekenen

Bereken een indexcijfer (basis = 100) uit de waarde in de basisperiode en de waarde in de betreffende periode. Vul beide waarden in en zie direct het indexcijfer.

Voorbeeld: waarde basis 50, waarde periode 60 → indexcijfer 120.

Basisperiode = referentie (indexcijfer 100). Beide waarden > 0.

Vul waarde basisperiode en waarde betreffende periode in om het resultaat te zien.

5 waarderingen
Wat vind je van deze rekentool?

Voorbeeld: waarde basis 50, waarde periode 60 → (60 ÷ 50) × 100 = 120.

Formule: indexcijfer = (waarde betreffende periode ÷ waarde basisperiode) × 100.

Dit is de standaard manier waarop een indexcijfer (basis = 100) wordt berekend.

3 stappen: Vul waarde basisperiode in → vul waarde betreffende periode in → klaar.

Laatste update: 25-01-2026 Rekenen-overzicht
Auteur: Redactie Berekenenhulp.nl Gecontroleerd: Redactie Berekenenhulp.nl op 25-01-2026

Bekijk alle reken-tools

Je krijgt: het indexcijfer (basis = 100). Afgerond op 2 decimalen.

Wat is een indexcijfer?

Een indexcijfer drukt een waarde uit ten opzichte van een basisperiode. De basisperiode = 100. Formule: Indexcijfer = (waarde betreffende periode ÷ waarde basisperiode) × 100. Stijging index van 100 naar 120 betekent 20% stijging t.o.v. basis. CPI (consumentenprijsindex) gebruikt dit principe. Mutatie berekenen: (index − 100) of ((waarde − basis) ÷ basis) × 100%. Kettingindices vereisen dezelfde basis. Indexcijfers maken vergelijking over tijd eenvoudiger dan absolute bedragen. Basisperiode = 100. Alle andere perioden worden hierop afgezet. Loonindex en prijsindex vergelijken vereist dezelfde basisperiode. Lees de FAQ voor veelvoorkomende misverstanden. Index 120 betekent 20% stijging t.o.v. basis; index 90 betekent 10% daling. CPI van CBS volgt complexere methodiek dan deze eenvoudige formule. Kettingindices vereisen dezelfde basis. Niet indices met verschillende basissen vermenigvuldigen. Procentuele mutatie = index − 100, of ((waarde − basis) ÷ basis) × 100%. Afronding per maand vóór jaargemiddelde wijkt af van officiële CPI-methodiek.

Voorbeeld: basis 50, periode 60: (60÷50)×100 = 120 (+20%). Basis 100, periode 110: 110 (+10%). Basis 80, periode 72: 90 (−10%). Basis 200, periode 250: 125 (+25%). Prijs nu €121, basis €100: index 121. Vul basis- en periodewaarde in de calculator in. Berekenenhulp.nl combineert uitleg, voorbeelden en bronvermelding per tool. Calculator toont index afgerond op 2 decimalen. Definities en eenheden sluiten aan op de calculator op deze pagina. Reken handmatig na om verschil met de tool te begrijpen. Index 120 betekent 20% stijging t.o.v. basis; index 90 betekent 10% daling. Kopieer het resultaat voor je eigen notities of spreadsheet. Afronding per maand vóór jaargemiddelde wijkt af van officiële CPI-methodiek. Basisperiode = 100. Alle andere perioden worden hierop afgezet. CPI van CBS volgt complexere methodiek dan deze eenvoudige formule. Kettingindices vereisen dezelfde basis. Niet indices met verschillende basissen vermenigvuldigen. Procentuele mutatie = index − 100, of ((waarde − basis) ÷ basis) × 100%.

Veelgemaakte fouten: basisjaar wisselen zonder herindexeren naar 100. Index en % verandering verwarren (120 ≠ 20% vergeten −100). Kettingindices vermenigvuldigen met verschillende basissen. Afronden per maand vóór jaargemiddelde. Verkeerde basiswaarde delen. Nominaal bedrag als index lezen. CPI-methodiek vs eenvoudige formule verwarren. CPI van CBS volgt complexere methodiek dan deze eenvoudige formule. Calculator toont index afgerond op 2 decimalen. Kopieer het resultaat voor je eigen notities of spreadsheet. Basisperiode = 100. Alle andere perioden worden hierop afgezet. Index 120 betekent 20% stijging t.o.v. basis; index 90 betekent 10% daling. Kettingindices vereisen dezelfde basis. Niet indices met verschillende basissen vermenigvuldigen. Procentuele mutatie = index − 100, of ((waarde − basis) ÷ basis) × 100%. Loonindex en prijsindex vergelijken vereist dezelfde basisperiode. Afronding per maand vóór jaargemiddelde wijkt af van officiële CPI-methodiek. Definities en eenheden sluiten aan op de calculator op deze pagina.

Percentage: Percentage berekenen. Gemiddelde: Gemiddelde cijfer berekenen. Meer: Rekenen-overzicht. CBS publiceert officiële indexreeksen. Kettingindices vereisen dezelfde basis. Niet indices met verschillende basissen vermenigvuldigen. Definities en eenheden sluiten aan op de calculator op deze pagina. Basisperiode = 100. Alle andere perioden worden hierop afgezet. Index 120 betekent 20% stijging t.o.v. basis; index 90 betekent 10% daling. CPI van CBS volgt complexere methodiek dan deze eenvoudige formule. Procentuele mutatie = index − 100, of ((waarde − basis) ÷ basis) × 100%. Loonindex en prijsindex vergelijken vereist dezelfde basisperiode. Afronding per maand vóór jaargemiddelde wijkt af van officiële CPI-methodiek. Calculator toont index afgerond op 2 decimalen. Reken handmatig na om verschil met de tool te begrijpen. Lees de FAQ voor veelvoorkomende misverstanden. Berekenenhulp.nl combineert uitleg, voorbeelden en bronvermelding per tool.

Indexcijfer-calculator Berekenenhulp.nl: basis- en periodewaarde invoeren; index (basis=100) direct, 2 decimalen. Kopieer resultaat. Formule: (waarde ÷ basis) × 100. Reset voor nieuwe reeks. Educatief hulpmiddel. Procentuele mutatie = index − 100, of ((waarde − basis) ÷ basis) × 100%. Reken handmatig na om verschil met de tool te begrijpen. Basisperiode = 100. Alle andere perioden worden hierop afgezet. Index 120 betekent 20% stijging t.o.v. basis; index 90 betekent 10% daling. CPI van CBS volgt complexere methodiek dan deze eenvoudige formule. Kettingindices vereisen dezelfde basis. Niet indices met verschillende basissen vermenigvuldigen. Loonindex en prijsindex vergelijken vereist dezelfde basisperiode. Afronding per maand vóór jaargemiddelde wijkt af van officiële CPI-methodiek. Calculator toont index afgerond op 2 decimalen. Definities en eenheden sluiten aan op de calculator op deze pagina. Lees de FAQ voor veelvoorkomende misverstanden. Berekenenhulp.nl combineert uitleg, voorbeelden en bronvermelding per tool.

Formule

Indexcijfer

  • Indexcijfer = (waarde betreffende periode ÷ waarde basisperiode) × 100
  • Basisperiode = 100

Voorbeelden

  • Basis 50, periode 60 → (60 ÷ 50) × 100 = 120
  • Basis 100, periode 110 → 110
  • Basis 80, periode 72 → (72 ÷ 80) × 100 = 90
  • Basis 200, periode 250 → (250 ÷ 200) × 100 = 125

Veelgestelde vragen

Hoe bereken ik een indexcijfer?
Een indexcijfer bereken je met: indexcijfer = (waarde betreffende periode ÷ waarde basisperiode) × 100. De basisperiode krijgt daarmee het indexcijfer 100. Bijvoorbeeld: waarde basis 50, waarde periode 60 geeft indexcijfer (60 ÷ 50) × 100 = 120. Vul in onze calculator de waarde basisperiode en de waarde betreffende periode in; je krijgt direct het indexcijfer (basis = 100).
Wat is de formule voor een indexcijfer?
De formule is: indexcijfer = (waarde betreffende periode ÷ waarde basisperiode) × 100. De waarde in de basisperiode staat gelijk aan 100. Een indexcijfer boven 100 betekent een stijging ten opzichte van de basis; onder 100 een daling. Onze calculator rondt standaard af op 2 decimalen.
Wat is het verschil tussen basisperiode en betreffende periode?
De basisperiode is de referentieperiode (vaak een jaar of een moment) waaraan je alles vergelijkt; die krijgt indexcijfer 100. De betreffende periode is de periode waarvan je het indexcijfer wilt weten. Bij prijsindexcijfers: basisjaar = 100, andere jaren worden vergeleken met dat jaar.
Kan de waarde basisperiode 0 zijn?
Nee. De formule deelt door de waarde basisperiode, dus die moet groter dan 0 zijn. Vul een positief getal in voor de basisperiode. Als je geen echte basis hebt, kies dan een referentiewaarde (bijv. 1 of 100) en vul de waarden relatief in.
Waarvoor wordt een indexcijfer gebruikt?
Indexcijfers worden gebruikt om veranderingen in de tijd te meten: prijsindex (CPI), volume-index, loonindex, etc. Basis = 100; een index van 110 betekent 10% stijging ten opzichte van de basis. Onze tool berekent het indexcijfer uit twee waarden.

Bronnen & disclaimer

De formule voor een indexcijfer (basis = 100) is standaard in economie en statistiek en wordt o.a. gebruikt voor prijsindexcijfers (CPI) en volume-indexen.

Disclaimer: Deze tool is bedoeld als hulpmiddel. Berekenenhulp.nl geeft geen economisch of statistisch advies; voor officiële indexcijfers raadpleeg het CBS of andere bronnen.

Gerelateerde calculators